స్ర్తీశక్తికి ప్రతీక ‘కొట్రవై’ – నవతెలంగాణ

– ప్రకటన –

కారుణ్య గుణవతి… బీడీలు తయారు చేసే ప్రాంతంలో పెరిగింది. జీవనోపాధి కోసం ఆరోగ్యాన్ని త్యాగం చేస్తున్న మహిళలను దగ్గరగా చూసింది. వారి కోసం ప్రత్యామ్నాయంగా ఏదైనా చేయాలనుకుంది. ఆ ఆలోచనల నుండి పుట్టిందే ‘కొట్రవై’. దీని ఆధ్వర్యంలో పదివేల మంది మహిళలకు ఉద్యోగాలు కల్పించాలనే లక్ష్యం పెట్టుకుంది. బీడీలు చుట్టే ఆ మహిళలను స్థిరమైన జీవనోపాధి వైపు మళ్లించేందుకు ఎంతో కృషిచేస్తున్న ఆమె గురించి విశేషాలు…

తమిళనాడులోని తెన్ కాశీ జిల్లా ఓ గ్రామమది. భారతదేశంలోని ప్రధాన బీడీ తయారీ కేంద్రాలలో ఒకటి. వేలాది మంది మహిళలు దీని ద్వారా ఉపాధి పొందుతున్నారు. అయితే చేతితో బీడీలు చుట్టే ఆ మహిళలకు ఆ పని తమ శరీరంపై ఎంత ప్రభావం చూపుతుందో కూడా తెలుసు. నడుం వంచి, వేళ్లను వేగంగా కదిలిస్తూ రోజుకు 12 గంటలు, కొన్నిసార్లు విరామం లేకుండా పొగాకును బీడీలుగా చుడతారు. వేళ్లు వేగంగా పనిచేస్తే వెయ్యి బీడీలు చుట్టి రూ. 230 సంపాదించవచ్చు. అది వారి పిల్లల తిండికే సరిపోతుంది.

ఆరోగ్యకరమైన జీవనోపాధికై
కారుణ్య గుణవతి తన కుటుంబంలో దీన్ని చూస్తూ పెరిగారు. ‘ఈ పని వల్ల మా పిన్నికి క్షయ వచ్చింది. నేను అప్పుడు చదువుకుం టున్నాను. మా కుటుంబం బతకడానికి కష్టపడుతుంటే మేము పెద్దగా ఏమీ చేయలేకపోయాము’ అని ఆమె గుర్తు చేసుకుంది. ఆమె పరిశీలన చివరికి ‘కొట్రవై’ స్థాపనకు దారితీసింది. ఇది మహిళలకు కొబ్బరి చిప్పలు, అరటి పీచు, టెర్రకోట, ఆహార పదార్థాలను తయారు చేయడంలో శిక్షణ ఇచ్చి, ఉపాధి కల్పించే ఒక వేదిక. ‘కొట్రవై’ అనేది మాతృత్వంలోని స్త్రీ శక్తికి అంటే సృష్టించడం, రక్షించడం, మనుగడ సాగించడానికి ప్రతీక. తెన్కాశీలోని పెరుమాళ్‌పట్టి గ్రామంలో పుట్టి పెరిగిన కారుణ్య ఎలక్ట్రికల్ ఇంజనీరింగ్‌లో అండర్ గ్రాడ్యుయేట్ పూర్తి చేసి, ఆ తర్వాత గ్రాఫిక్ డిజైనింగ్‌గా పనిచేసింది. చివరికి ఆమె ఫ్రీలాన్సింగ్‌కు మారింది. ఇది ఆమెకు వాయిస్ ఆఫ్ తెన్కాశీ ఫౌండేషన్ వ్యవస్థాపకురాలుగా సామాజిక సేవను కొనసాగించడానికి, స్వేచ్ఛను ఇచ్చింది.

అవగాహన పెంచేందుకు
కారుణ్య తన కుటుంబంలో మొదటి గ్రాడ్యుయేట్. ఆమె తండ్రి వెల్డర్, తల్లి ఒక చిన్న మెస్ నడుపుతుంది. తల్లిదండ్రులు ఆమె స్కూల్, కాలేజీ ఫీజులు కట్టేందుకు చాలా ఇబ్బంది పడేవారు. కారుణ్య చాలా వరకు సదస్సులు, పేపర్-ప్రెజెంటేషన్ పోటీలలో గెలుచుకున్న బహుమతి డబ్బుతోనే కాలేజీ ఫీజులు కట్టుకునేది. కరస్పాండెన్స్ కోర్సు ద్వారా ఎంబీఏ పూర్తి చేసింది. ఇప్పుడు సోషల్ ఎంటర్‌ప్రెన్యూర్‌షిప్‌లో పీహెచ్‌డీ చేస్తోంది. ‘అమ్మాయిలకు సాధారణంగా 12వ తరగతి తర్వాత పెండ్లి చేస్తారు. నేను కూడా ఇలా పెండ్లి చేసుకొని అనేక సమస్యలు ఎదుర్కొన్నాను. 14 రోజుల కొడుకుతో అనేక సవాళ్లు ఎదుర్కొన్నాను. నాలా మరో అమ్మాయికి ఇబ్బందులు ఎదురుకాకూడదని నిర్ణయించుకున్నాను. అందుకే మేము (తెన్ కాశీ ఫౌండేషన్) వారిలో అవగాహన పెంచాలని, ఏఐ, ఎంఎల్‌లో శిక్షణ అందించాలని అనుకున్నాం. మేము పిల్లలకు ఆర్థిక అక్షరాస్యతను కూడా పరిచయం చేశాం’ అని ఆమె వివరిస్తుంది.

అంతులేని వలయం
2024లో కారుణ్య నిర్వహించిన ఒక సర్వేలో తెన్, తిరునెల్వేలి ప్రాంతంలో సుమారు 5 లక్షల మంది మహిళలు జీవనోపాధి కోసం బీడీలు చుట్టే పని వెల్లడైంది. వారు ఈ వృత్తిని తమ ఇష్టానుసారం ఎంపిక చేస్తారని తెలుసుకునేందుకు వారిని 10 ప్రశ్నలు అడిగారు. వీరిలో సుమారు 83% మంది దీర్ఘకాలిక శ్వాసకోశ సమస్యలతో బాధపడుతున్నట్లు తేలింది. కొంత మంది ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్తో ఈ పనిని వదిలేశారు. ఆ ప్రాంతంలోని ఒక కంటి వైద్యురాలు మాట్లాడుతూ.. తన వద్దకు వచ్చే రోగులలో 20% మంది బీడీలు చుట్టేవారేనని, ఈ పని వారి కంటి చూపును దెబ్బతీస్తుందని చెప్పారు. తన పిన్ని లాగా జీవనోపాధి కోసం చేసే ఈ అంతులేని వలయంలో మరే చిక్కుకోకూడదని కారుణ్య నిశ్చయించుకుంది. దీనికి ప్రత్యామ్నాయం ఉంటే 93% మంది మహిళలు తమ పనిని మార్చుకోవడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారని ఆ సర్వేలో వెల్లడైంది. ఇది ఆమె సంకల్పాన్ని మరింత బలపరిచింది.

గట్టి ఎదురుదెబ్బ
ఇప్పటికే ఫౌండేషన్ పనులతో అదనంగా ఉన్న ఆమెకు కొట్రవై భారమని తెలుసు. కానీ మహిళా సాధికారత, ఆరోగ్యం కోసం ఎంతైనా శ్రమించాలని నిర్ణయించుకుంది. ఎలాగైనా ‘కొట్రవై’ని ప్రారంభించాలనుకుంది. మహిళలకు ఆరోగ్యకరమైన జీవనోపాధిని అందించాలనే ఏకైక లక్ష్యం పెట్టుకుంది. ఉత్పత్తుల అమ్మకాల కోసం ఒక వేదికను సృష్టించాలన్న ఆమె తొలి ఆలోచన, క్షేత్రస్థాయి వాస్తవాలకు గట్టి ఎదురుదెబ్బ తగిలింది. అమ్ముడుపోయే ఒక ఉత్పత్తిని తయారు చేయడానికి ఒక మహిళకు 6-7 నెలల శిక్షణ అవసరమయ్యేది. ఆ సమయంలో వారికి మద్దతు కూడా అవసరమయ్యేది. శిక్షణ సమయంలో ఉపకార వేతనం అందించాలని ఆమె నిర్ణయించుకుంది. అదే సమయంలో అరటి పీచుతో ఉత్పత్తులను తయారు చేసేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం శిక్షణ ఇచ్చింది. యాభై మంది మహిళలకు శిక్షణ ఇవ్వగా వారిలో 30 మందిని కొట్రవై సంస్థ నియమించుకుంది.

పరివర్తన గాథలు
కొట్రవై ఇప్పుడు 55 మంది మహిళలతో నాలుగు ఉత్పత్తి కేంద్రాలను నడుపుతోంది. మాతలంపరైలో కొబ్బరి చిప్పల కేంద్రం, సురుండైలో అరటి పీచు కేంద్రం, శంకరన్‌కోయిల్‌లో టెర్రకోట ఆభరణాల కేంద్రం, చింతామణిలో ఆహార పదార్థాల కేంద్రం. సుగంధ కొవ్వొత్తులు, వెల్నెస్ ఉత్పత్తుల కోసం ఒక యూనిట్ త్వరలో ప్రారంభం. జూన్ 2025లో కొట్రవై వెబ్‌సైట్‌ల ద్వారా ఆర్డర్‌లను ప్రారంభించింది. కానీ ఆర్డర్ల సంఖ్య అంత ఎక్కువగా లేదు. కాలక్రమేణా బీ2బీ విభాగం పుంజుకొని వివిధ సంస్థల నుంచి ఆదేశాలు రావడం మొదలైంది. ‘మేము ఇంకా ఇబ్బందులు పడుతున్నాం. మా ఖర్చులు ఇంకా ఎక్కువగా ఉన్నాయి. అందించిన గిఫ్టింగ్ అనేది మేము ఇప్పుడు దృష్టి సారిస్తున్న ఒక రంగం. రెండు పెద్ద కంపెనీల ఒక్కొక్కటి రూ. 50 లక్షల చొప్పున ఆర్డర్లు ఖరారయ్యాయి. ఈ ఏడాది మా అమ్మకాలు ఉంటాయనే నమ్మకం వచ్చింది’ అని కారుణ్య అంటుంది. కొట్రవై తమ ఉత్పత్తులను యూఎస్, యూకేలలో విక్రయించడానికి ఎత్నిక్ వేర్ బ్రాండ్ శోభితమ్‌తో కూడా భాగస్వామ్యం కుదుర్చుకుంది.

ఎస్టోనియాగా మారాలి
రాబోయే ఐదేండ్లలో పదివేల మంది మహిళలకు జీవనోపాధి కల్పించాలని కొట్రవై లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. చేతితో తయారు చేసిన వస్తువులకే పరిమితం కాకుండా సౌందర్య సాధనాలు, దుస్తులు, బ్యాగుల రంగంలో కూడా విస్తరించాలని యోచిస్తోంది. మూడేండ్లలో ఓ బ్రాండ్‌గా మారడమే దీని లక్ష్యం. ‘తెన్కాశీ జిల్లా ఆసియా ఎస్టోనియాగా మారాలి. ఎస్టోనియాలో దేశ జీడీపీకి పురుషులు, మహిళలు సమానంగా దోహదపడతారు. ఆర్థిక వ్యవస్థలో మహిళలు సమానంగా పాలుపంచుకునే ఆదర్శ జిల్లాగా తెన్ కాశీ మారాలని నేను కోరుకుంటున్నాను’ అంటూ కారుణ్య వివరించింది.

– ప్రకటన –